Welke outdoormerken zijn écht duurzaam en welke doen alleen aan greenwashing?

Willem van Dijk

Ervaren berggids en outdoor expert

Je staat in de winkel, kijkt naar die gave outdoorjas en ziet het labeltje: ‘eco-friendly’. Je voelt je meteen een stuk beter over je aankoop. Maar klopt dat wel?

De outdoorwereld groeit als kool, en dat is leuk voor ons avonturiers, maar het is een drama voor de planeet.

Tussen al die hippe merken zitten er helaas een paar die vooral heel goed zijn in mooie verhalen vertellen. In dit artikel duiken we in de wereld van outdoormerken.

We kijken welke écht duurzaam zijn en welke gewoon een groen sausje over hun producten gieten. Laten we de rotzooi van de echte helden scheiden.

Waarom iedereen ineens ‘groen’ wil zijn

De vraag naar duurzame outdoorproducten is de afgelopen jaren geëxplodeerd. We zijn ons steeds meer bewust van de rotzooi die de mode-industrie achterlaat. Consumenten, en dan vooral millennials en Gen Z, eisen transparantie.

Ze willen weten waar hun spullen vandaan komen en wie ze hebben gemaakt.

Dit dwingt merken om na te denken over hun voetafdruk. Het gaat niet meer alleen over prestaties in de bergen, maar ook over de impact op de aarde.

Marktonderzoek laat zien dat een groot deel van de consumenten best meer wil betalen, mits het product echt duurzaam is. En dat is een goede ontwikkeling, want de outdoorindustrie mag dan wel groeien, de impact op het milieu is enorm.

De duurzame helden van de outdoorwereld

Er zijn merken die het echt anders doen. Ze investeren in materialen, zorgen voor hun werknemers en repareren je kapotte spullen.

Hieronder een overzicht van merken die de lat hoog leggen. Als er één merk het overduurzaamheidsstempel verdient, is het Patagonia wel.

Patagonia: De gouden standaard

Dit Amerikaanse merk loopt al decennia voorop. Ze gebruiken materialen zoals Econyl (gerecycled nylon) en recycled polyester in een groot deel van hun collectie. Maar het gaat verder dan alleen materiaal.

Met hun ‘Worn Wear’-programma moedigen ze je aan om je oude Patagonia-kleding te repareren in plaats van weg te gooien. Ze doneren zelfs 1% van hun totale omzet aan milieugroepen via ‘1% for the Planet’.

Arc’teryx: Technisch en toegewijd

Ze zijn transparant over hun toeleveringsketen en zetten zich in voor eerlijke lonen. Hoewel hun kleding prijzig is (vanaf €80 voor een basisshirt tot €300+ voor jassen), investeer je in een product dat lang meegaat en door een bedrijf wordt gemaakt dat daadwerkelijk het verschil wil maken. Arc’teryx staat bekend om hun strakke designs en hoogwaardige technische kleding, maar ze zijn ook serieus bezig met duurzaamheid. Hun ‘Impact Lab’ is een afdeling die constant zoekt naar betere, minder schadelijke materialen en productieprocessen.

Ze gebruiken gerecyclede materialen en werken samen met leveranciers die voldoen aan strenge milieunormen.

Tentree: Planten voor de planeet

Ze zijn niet bang om hun CO2-voetafdruk te meten en openbaar te maken. De producten zijn aan de prijzige kant (jassen vaak tussen de €400 en €600), maar de kwaliteit is extreem hoog en de levensduur lang, wat op de lange termijn weer duurzamer is. Tentree is een jong merk met een duidelijke missie: voor elk verkocht product planten ze drie bomen.

Het concept is simpel en effectief. Ze gebruiken voornamelijk biologisch katoen en gerecyclede materialen, wat de impact op het milieu verlaagt.

De kleding is betaalbaar (vaak onder de €50), wat duurzaamheid toegankelijk maakt voor een breder publiek. Hoewel ze misschien niet de meest technische bergkleding maken, zijn ze een uitstekende keuze voor casual outdoor-gebruik en laten ze zien dat duurzaamheid niet altijd extreem duur hoeft te zijn. Fjällräven is een Zweeds icoon, bekend van de Kånken-rugzak, maar hun aanpak is serieus.

Fjällräven: Zweedse nuchterheid

Hun iconische G-1000-stof is gemaakt van gerecycled polyester en biologisch katoen. Het materiaal is ontworpen om lang mee te gaan en is behandeld met een natuurlijke was (Greenland Wax) in plaats van schadelijke chemicaliën.

Ze hebben een ‘Back to Life’-programma voor reparatie en doorverkoop van tweedehands items.

Ze zijn ook open over hun CO2-doelen. De producten zijn duurzaam in de echte zin van het woord: ze gaan jaren, soms decennia, mee.

De donkere kant: Greenwashing onthuld

Niet alles wat groen glimt, is duurzaam. Greenwashing is het proces waarbij merken de schijn wekken milieuvriendelijk te zijn, terwijl hun praktijken dat niet zijn.

Vage termen zonder betekenis

Dit is wijdverbreid in de outdoorindustrie. Laten de meest voorkomende valkuilen bekijken.

Let op termen als ‘eco-vriendelijk’, ‘natuurlijk’ of ‘conscious’ zonder verdere uitleg. Deze woorden zijn niet beschermd en betekenen vaak niets. Een merk kan een ‘eco-vriendelijk’ label plakken op een product dat voor 95% uit plastic bestaat, simpelweg omdat er een klein percentage gerecycled materiaal in zit.

De eenzijdige focus

Echte duurzaamheid meet je in data, niet in vage adjectieven. Een veelgebruikte truc is het benadrukken van één goed punt om andere, grotere problemen te verbergen.

Bijvoorbeeld: een merk vertelt trots dat hun jas is gemaakt van gerecycled polyester, maar zwijgt over de kinderarbeid in de fabriek waar de jas wordt genaaid. Of ze gebruiken minder water bij het verven, maar de totale CO2-uitstoot door productie en transport blijft enorm hoog. Duurzaamheid is holistisch; het gaat over milieu, mens en dier. Beelden van ongerepte natuur en wandelende modellen in het groen suggereren een band met de natuur die er vaak niet is. Wil je weten hoe een merk als Patagonia dit aanpakt? Ontdek dan hun duurzaamheidsfilosofie en wat dit betekent voor je aankoop.

Misleidende beelden en certificeringen

Ook certificeringen kunnen misleidend zijn. Een Bluesign-certificering is goed, maar het zegt niet alles over de sociale omstandigheden.

Sommige merken laten één product certificeren en gebruiken het label voor de hele collectie. Wees kritisch: een groen logo is geen garantie voor een schoon geweten.

De grijze zone: Nike

Nike is een interessant geval. Ze zijn enorm groot en dus een makkelijk doelwit, maar ze doen ook veel goeds.

Ze gebruiken gerecycled polyester en hun Flyknit-technologie vermindert afval aanzienlijk. Ze hebben programma’s om waterverbruik te verminderen.

Aan de andere kant: de omvang van hun productie is zo gigantisch dat de totale impact nog steeds enorm is. Bovendien blijven er vragen over de arbeidsomstandigheden in fabrieken in landen als Vietnam en hoewel ze hier hard aan werken, is volledige transparantie een uitdaging. Nike is een voorbeeld van een merk dat verbetert, maar nog een lange weg te gaan heeft voordat ze ‘echt duurzaam’ kunnen worden genoemd.

Hoe word je een slimme, duurzame consument?

Gelukkig heb je zelf de macht om verandering te bewerkstelligen. Hier zijn een paar concrete tips om de greenwashing te omzeilen:

• Doe je eigen onderzoek: Google het merk. Kijk op hun website naar specifieke doelen en rapporten. Als ze niet transparant zijn, is dat een rode vlag.
• Let op certificeringen: Zoek naar specifieke labels zoals GOTS (biologisch textiel), Fairtrade (eerlijke handel) of B Corp (maatschappelijk verantwoordelijk). Deze zeggen meer dan een eigen ‘eco-label’.
• Koop minder, maar beter: De duurzaamste aankoop is diegene die je niet hoeft te doen, of die jaren meegaat. Investeer in kwaliteit zodat je niet elk jaar nieuwe spullen hoeft te kopen.
• Repareer: Maak gebruik van reparatieservices zoals die van Patagonia of Fjällräven. Een gat in je jas is geen reden om hem weg te gooien.
• Vraag door: Stel merken aansprakelijk via social media. Vraag om details over hun productie. Consumentendruk werkt.

De outdoorindustrie staat op een kantelpunt. Door kritisch te blijven en te kiezen voor merken die daadwerkelijk investeren in een betere toekomst, kunnen we de wildernis beschermen waar we zo van houden.